مذاکرات اسلامآباد (۲۰۲۶)
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
مذاکرات اسلامآباد، که با نام مذاکرات صلح اسلامآباد نیز شناخته میشود، مذاکرات دیپلماتیک سطح بالایی میان
ایران و
ایالات متحده آمریکا بود که در ۱۱ و ۱۲ آوریل ۲۰۲۶ در
هتل سرنا اسلامآباد با میانجیگری
پاکستان برگزار شد. هدف این مذاکرات تثبیت آتشبس
جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران، بررسی راهکارهای پایان درگیری، بازگشایی
تنگه هرمز و ایجاد زمینهای برای ثبات بلندمدت در
خاورمیانه بود. این گفتوگوها بالاترین سطح مذاکرات مستقیم میان ایران و آمریکا از زمان
انقلاب ۱۳۵۷ به شمار میرفت.
[ویرایش]
هیئت آمریکایی به ریاست
جیدی ونس، معاون رئیسجمهور، و با حضور
استیو ویتکاف و
جرد کوشنر در مذاکرات شرکت کرد. هیئت ایرانی نیز به ریاست
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، و با حضور
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، در این گفتوگوها حضور داشت. پاکستان با هدایت
شهباز شریف، نخستوزیر،
عاصم منیر، فرمانده ارتش، و
اسحاق دار، معاون نخستوزیر و وزیر امور خارجه، نقش میانجی را بر عهده داشت.
[ویرایش]
مذاکرات طی سه دور و در مجموع حدود ۲۱ ساعت برگزار شد؛ دور نخست بهصورت غیرمستقیم و دو دور بعدی بهصورت مستقیم انجام گرفت. گزارشها حاکی از آن بود که طرفین درباره بخش قابل توجهی از مفاد یک
طرح آتشبس ۱۰ بندی به تفاهم رسیده بودند، اما اختلاف بر سر برنامه هستهای ایران و وضعیت تنگه هرمز مانع دستیابی به توافق نهایی شد. در پایان مذاکرات هیچ توافق یا یادداشت تفاهمی امضا نشد و دو هیئت اسلامآباد را ترک کردند.
[ویرایش]
این مذاکرات پس از تشدید درگیریهای منطقهای و برقراری آتشبس موقت با میانجیگری پاکستان برگزار شد. دولت پاکستان برای میزبانی این نشست تدابیر گسترده امنیتی اتخاذ کرد، هتل سرنا را به محل مذاکرات اختصاص داد و مرکز همایشهای جناح را بهعنوان مرکز رسانهای تعیین کرد.
[ویرایش]
پس از پایان مذاکرات، دونالد ترامپ در ۱۳ آوریل ۲۰۲۶ از اعمال
محاصره دریایی ایران و رهگیری کشتیهای ورودی و خروجی بنادر این کشور خبر داد. با این حال، تماسهای دیپلماتیک ادامه یافت و در ۱۱ ژوئن ۲۰۲۶، در جریان گفتوگوهای مقامهای ایرانی و میانجیگران قطری با هماهنگی ایالات متحده، اختلافات اصلی درباره آزادسازی داراییهای مسدودشده ایران، بازگشایی تنگه هرمز و سازوکار مدیریت برنامه هستهای تا حد زیادی کاهش یافت. شهباز شریف در ۱۳ ژوئن اعلام کرد تفاهمنامهای بهصورت دیجیتال امضا خواهد شد و سرانجام در ۱۷ ژوئن،
دونالد ترامپ و
مسعود پزشکیان این تفاهمنامه را از راه دور امضا کردند.
[ویرایش]
مذاکرات اسلامآباد بهعنوان نخستین گفتوگوی مستقیم و رودررو در سطح عالی میان ایران و آمریکا پس از انقلاب ۱۳۵۷، از مهمترین تلاشهای دیپلماتیک برای کاهش تنشهای منطقهای تلقی شد و با استقبال و حمایت شماری از بازیگران بینالمللی، از جمله
روسیه و
فرانسه، روبهرو شد.